Thủ tục thừa kế theo pháp luật là dịch vụ trọng tâm của chúng tôi.
Thủ tục thừa kế theo pháp luật – Thừa kế là một trong những quyền dân sự cơ bản được pháp luật công nhận và bảo vệ. Trong thực tế, không phải ai cũng để lại di chúc trước khi qua đời. Khi đó, thủ tục thừa kế theo pháp luật sẽ được áp dụng. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ các bước tiến hành, những lưu ý quan trọng và những quy định pháp luật cần biết khi làm thủ tục thừa kế theo pháp luật.
[Answer-first] Nội dung bài viết cung cấp các khía cạnh pháp lý cốt lõi, thủ tục tố tụng/hành chính tại cơ quan nhà nước, phương án giải quyết tối ưu theo quy định pháp luật hiện hành và giải đáp các câu hỏi thường gặp nhằm bảo vệ tối đa quyền lợi hợp pháp của bạn.
1. Thừa kế theo pháp luật là gì?
Theo quy định tại Bộ luật Dân sự 2015, thừa kế theo pháp luật là việc chuyển dịch tài sản của người đã chết cho người thừa kế mà không có di chúc hoặc di chúc không hợp pháp, không rõ ràng, hoặc phần tài sản không được phân chia trong di chúc. Việc chia tài sản trong trường hợp này sẽ được thực hiện theo thứ tự ưu tiên được pháp luật quy định.
2. Căn cứ để xác định thừa kế theo pháp luật
Một số trường hợp sau sẽ áp dụng thủ tục thừa kế theo pháp luật:
- Người chết không để lại di chúc.
- Di chúc bị tuyên vô hiệu (toàn bộ hoặc một phần).
- Di chúc không đề cập đến toàn bộ tài sản.
- Những người thừa kế theo di chúc từ chối nhận hoặc không còn sống tại thời điểm mở thừa kế.

3. Ai là người được hưởng thừa kế theo pháp luật?
Bộ luật Dân sự quy định các hàng thừa kế như sau:
✔ Hàng thừa kế thứ nhất
- Vợ/chồng
- Con đẻ, con nuôi
- Cha mẹ đẻ, cha mẹ nuôi của người chết
✔ Hàng thừa kế thứ hai
- Ông bà nội, ông bà ngoại
- Anh chị em ruột của người chết
- Cháu ruột của người chết mà người chết là ông bà
✔ Hàng thừa kế thứ ba
- Cụ nội, cụ ngoại
- Bác, chú, cậu, cô, dì
- Cháu ruột của người chết mà người chết là bác, chú, cô, dì
Lưu ý: Người thừa kế ở hàng sau chỉ được hưởng nếu không còn ai ở hàng trước hoặc những người đó từ chối hoặc bị tước quyền thừa kế.
4. Thủ tục thừa kế theo pháp luật: Các bước cụ thể
Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ khai nhận di sản thừa kế
Một bộ hồ sơ đầy đủ bao gồm:
- Giấy chứng tử của người để lại di sản
- Giấy tờ chứng minh quyền sở hữu tài sản của người chết (sổ đỏ, sổ tiết kiệm,…)
- Giấy tờ chứng minh mối quan hệ giữa người thừa kế và người chết (giấy khai sinh, hộ khẩu,…)
- Giấy tờ tùy thân của người thừa kế
- Văn bản từ chối nhận di sản (nếu có)
- Bản kê khai tài sản
Bước 2: Xác minh và định giá tài sản – Thủ tục thừa kế theo pháp luật
Tài sản được định giá để làm cơ sở chia thừa kế và kê khai nghĩa vụ tài chính (thuế, lệ phí). Có thể thuê tổ chức định giá độc lập nếu tài sản lớn, nhiều bên liên quan hoặc có tranh chấp.
Bước 3: Niêm yết công khai thông tin thừa kế
Niêm yết tại UBND cấp xã/phường nơi cư trú cuối cùng của người để lại di sản hoặc nơi có tài sản, nhằm tránh trường hợp khiếu nại do bỏ sót người thừa kế khi thực hiện Thủ tục thừa kế theo pháp luật
Bước 4: Lập văn bản khai nhận hoặc thỏa thuận phân chia di sản
- Nếu chỉ có một người thừa kế: lập văn bản khai nhận di sản.
- Nếu có nhiều người thừa kế: lập văn bản thỏa thuận phân chia di sản, có công chứng hoặc chứng thực.
Bước 5: Công chứng văn bản thừa kế
Văn bản cần được công chứng tại Văn phòng công chứng nơi có tài sản hoặc nơi cư trú của người để lại di sản. Hồ sơ công chứng bao gồm:
- Các giấy tờ tại bước 1
- Văn bản thỏa thuận
- Đơn yêu cầu công chứng
Bước 6: Thực hiện thủ tục sang tên tài sản
Sau khi có văn bản thừa kế hợp lệ, người thừa kế thực hiện thủ tục sang tên tại:
- Văn phòng đăng ký đất đai (với bất động sản)
- Ngân hàng (với tiền gửi)
- Cơ quan quản lý tài sản tương ứng

5. Lưu ý khi làm Thủ tục thừa kế theo pháp luật
- Người bị kết án cố ý xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự người để lại di sản có thể bị truất quyền thừa kế.
- Di sản phải được chia đồng đều giữa những người ở cùng hàng thừa kế (trừ khi có thỏa thuận khác).
- Thời hiệu khởi kiện yêu cầu chia di sản thừa kế là 10 năm đối với tài sản và 3 năm đối với yêu cầu xác nhận quyền thừa kế, từ ngày người để lại di sản chết.
6. Thủ tục thừa kế theo pháp luật có mất phí không?
Có. Các chi phí bao gồm:
- Lệ phí công chứng: tùy thuộc vào giá trị tài sản.
- Thuế thu nhập cá nhân: miễn nếu là thừa kế giữa cha mẹ, vợ chồng, con.
- Lệ phí trước bạ: tương tự, được miễn trong một số trường hợp thừa kế.
7. Trường hợp có tranh chấp thì sao?
Nếu các bên không thể tự thỏa thuận, có thể khởi kiện ra Tòa án nhân dân có thẩm quyền để yêu cầu chia tài sản. Tòa sẽ dựa trên pháp luật để xác định phần của từng người.
8. Dịch vụ làm thủ tục thừa kế: Khi nào nên sử dụng?
Bạn nên sử dụng dịch vụ pháp lý trong các trường hợp sau:
- Nhiều người thừa kế, tài sản có giá trị lớn
- Có tranh chấp, khiếu nại
- Hồ sơ giấy tờ phức tạp, thiếu sót
- Cần tư vấn về thuế, thủ tục sang tên nhanh
Các công ty luật sẽ thay mặt bạn chuẩn bị hồ sơ, liên hệ với cơ quan chức năng và đảm bảo thủ tục đúng pháp luật.
Kết luận
Thủ tục thừa kế theo pháp luật là quá trình pháp lý quan trọng nhằm đảm bảo quyền lợi của người thân khi người để lại tài sản không có di chúc. Việc nắm rõ các bước, điều kiện và giấy tờ cần thiết sẽ giúp quá trình thực hiện thuận lợi, tránh tranh chấp không đáng có. Nếu bạn đang cần tư vấn cụ thể, hãy tìm đến các đơn vị luật sư uy tín để được hỗ trợ kịp thời và hiệu quả.

9. Giới thiệu về Luật sư Khắc Long
Luật sư Khắc Long là đơn vị tư vấn pháp lý uy tín hàng đầu, chuyên cung cấp dịch vụ pháp lý trong các lĩnh vực: dân sự, đất đai, doanh nghiệp, hôn nhân – gia đình và đặc biệt là thủ tục thừa kế theo pháp luật.
Với đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm, tận tâm và am hiểu sâu sắc hệ thống pháp luật Việt Nam, Luật sư Khắc Long cam kết đồng hành cùng khách hàng trong mọi quy trình pháp lý, từ tư vấn quyền thừa kế, soạn thảo hồ sơ, đến công chứng và sang tên tài sản. Chúng tôi đã hỗ trợ thành công hàng trăm hồ sơ thừa kế phức tạp, đảm bảo quyền lợi hợp pháp và sự an tâm cho từng thân chủ.
Dịch vụ nổi bật của Luật sư Khắc Long trong lĩnh vực thừa kế:
- Tư vấn và soạn thảo văn bản khai nhận/thỏa thuận di sản
- Đại diện khách hàng làm việc với cơ quan công chứng, UBND, Tòa án
- Hỗ trợ giải quyết tranh chấp thừa kế
- Tư vấn miễn phí ban đầu cho khách hàng có nhu cầu
Liên hệ Luật sư Khắc Long để được tư vấn trực tiếp:
- Địa chỉ: Số 29 đường 55, phường TP. Hồ Chí Minh, TP. Thủ Đức, TP.HCM
- Hotline: 0931 222 515
- Email: lskhaclong@gmail.com
Đừng để rủi ro pháp lý làm gián đoạn quyền thừa kế của bạn – Hãy để Luật sư Khắc Long bảo vệ lợi ích của bạn từ những bước đầu tiên.
Thủ Tục Thừa Kế Theo Pháp Luật Khi Có Con Nuôi, Con Riêng
Khi người để lại di sản mất mà không có di chúc, toàn bộ tài sản sẽ được chia theo pháp luật (chi đều cho hàng thừa kế thứ nhất). Tuy nhiên, rắc rối cực kỳ phức tạp sẽ nảy sinh trong gia đình “rổ rá cạp lại”, có con nuôi, con riêng của vợ/chồng. Luật sư Thừa kế làm rõ quy định áp dụng:
- Quyền Thừa Kế Của Con Nuôi: Theo Bộ luật Dân sự 2015 và Luật Nuôi con nuôi, con nuôi hợp pháp (đã đăng ký tại UBND cấp xã) có quyền thừa kế đối với tài sản của cha mẹ nuôi NGANG BẰNG với con đẻ. Không có bất kỳ sự phân biệt đối xử nào về kỷ phần thừa kế. Đồng thời, con nuôi vẫn được hưởng thừa kế từ cha mẹ đẻ của mình.
- Quyền Thừa Kế Giữa Cha Mẹ Kế Và Con Riêng: Đây là vấn đề gây tranh cãi nhất. Pháp luật quy định: Con riêng của vợ/chồng và cha/mẹ kế CHỈ ĐƯỢC hưởng thừa kế của nhau nếu chứng minh được họ có quan hệ chăm sóc, nuôi dưỡng nhau như cha con, mẹ con (thể hiện qua việc sống chung, chu cấp ăn học, đóng góp tài chính). Nếu không chứng minh được, con riêng không thuộc hàng thừa kế của cha dượng/mẹ kế.
- Hòa Giải Và Khởi Kiện Ra Tòa: Nếu các bên không thể thỏa thuận được tỷ lệ phân chia, bắt buộc phải khởi kiện yêu cầu Tòa án phân chia di sản. Hồ sơ khởi kiện được nộp tại Tòa án nhân dân cấp tỉnh (nếu có đương sự/tài sản ở nước ngoài) hoặc Tòa án nhân dân khu vực (nếu vụ việc hoàn toàn ở trong nước).
Khi xảy ra tranh chấp gay gắt, vai trò của một luật sư tư vấn thừa kế là rất quan trọng để đảm bảo công bằng.
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Con ngoài giá thú có được chia thừa kế không?
Có. Con ngoài giá thú có quyền thừa kế ngang bằng với con trong giá thú, MIỄN LÀ chứng minh được quan hệ huyết thống với người đã khuất (thông qua Giấy khai sinh có tên cha, hoặc kết quả xét nghiệm ADN kèm theo Quyết định công nhận quan hệ cha con của Tòa án).
Mẹ kế và cha đẻ tôi đã ly thân 10 năm, nay cha mất mẹ kế có được chia nhà không?
Có. Dù ly thân 10 năm nhưng nếu hai người chưa có Bản án/Quyết định ly hôn có hiệu lực pháp luật của Tòa án thì về mặt pháp lý họ vẫn là vợ chồng. Mẹ kế vẫn thuộc Hàng thừa kế thứ nhất và được hưởng kỷ phần ngang bằng với bạn đối với di sản của cha đẻ để lại.
Con nuôi không có giấy tờ đăng ký mà chỉ nhận miệng thì sao?
Nếu việc nhận con nuôi chỉ bằng lời nói (nhận miệng), không làm thủ tục đăng ký tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định của Luật Nuôi con nuôi, thì người con đó KHÔNG được pháp luật công nhận là con nuôi hợp pháp. Do đó, người này không có quyền hưởng di sản thừa kế theo pháp luật.
Tài liệu tham khảo & Liên kết hữu ích:
- Cập nhật các án lệ, thủ tục tố tụng và thông tin xét xử mới nhất từ Hệ thống Tòa án nhân dân.
- Tham khảo các bài nghiên cứu pháp lý, bình luận án lệ chuyên sâu được đăng tải trên Tạp chí Tòa án nhân dân.
- Tham khảo các quy định về an ninh trật tự, điều tra hình sự và thủ tục hành chính tại Cổng thông tin điện tử Bộ Công an.
- Xem thêm các dịch vụ pháp lý khác tại trang chủ Luật sư Bình Chánh.


