Từ ngày 01/7/2025, tỉnh Long An được hợp nhất vào tỉnh Tây Ninh; hệ thống cơ quan tiến hành tố tụng cũng được sắp xếp lại theo mô hình khu vực. Khi một người bị khởi tố, tạm giữ hay tạm giam, gia đình thường hoang mang không biết bắt đầu từ đâu và mời luật sư vào thời điểm nào. Bài viết của luật sư bào chữa tại Long An — Công ty Luật TNHH Phong Gia, Đoàn Luật sư TP.HCM — giải thích rõ vai trò của luật sư, thời điểm tham gia tố tụng và những việc cần làm ngay.
Tóm tắt nhanh cho người bận rộn
- Long An nay thuộc tỉnh Tây Ninh; án hình sự sơ thẩm thông thường thuộc Tòa án nhân dân khu vực.
- Luật sư được tham gia tố tụng từ khi khởi tố bị can; trường hợp bị bắt, tạm giữ thì từ khi người bị bắt có mặt tại trụ sở Cơ quan điều tra hoặc từ khi có quyết định tạm giữ (Điều 74 BLTTHS 2015).
- Người thân thích của người bị buộc tội có quyền nhờ luật sư bào chữa (Điều 75 BLTTHS 2015).
- Mời luật sư càng sớm càng tốt — nhiều quyền quan trọng chỉ phát huy hiệu quả ở giai đoạn điều tra.
1. Luật sư bào chữa tham gia từ thời điểm nào?
Theo Điều 74 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015, người bào chữa tham gia tố tụng từ khi khởi tố bị can. Trường hợp bắt, tạm giữ người, người bào chữa tham gia từ khi người bị bắt có mặt tại trụ sở của Cơ quan điều tra hoặc từ khi có quyết định tạm giữ. Đây là lý do gia đình không nên chờ “đến khi ra tòa mới thuê luật sư”: giai đoạn điều tra là lúc thu thập lời khai, chứng cứ và định hình toàn bộ vụ án.
Gia đình cần biết: theo Điều 75 BLTTHS 2015, người thân thích của người bị buộc tội có quyền tự mình nhờ người bào chữa cho họ. Nghĩa là gia đình có thể chủ động ký hợp đồng mời luật sư ngay cả khi chưa gặp được người đang bị tạm giam.
2. Thẩm quyền tòa án sau sáp nhập
Theo Nghị quyết số 81/2025/UBTVQH15 ngày 27/6/2025, từ 01/7/2025 các Tòa án nhân dân cấp huyện được thay bằng Tòa án nhân dân khu vực thuộc tỉnh Tây Ninh. Phần lớn vụ án hình sự sơ thẩm (trừ các vụ đặc biệt nghiêm trọng thuộc thẩm quyền cấp tỉnh) được xét xử tại Tòa án nhân dân khu vực. Luật sư sẽ xác định đúng cơ quan điều tra, viện kiểm sát và tòa án có thẩm quyền theo địa bàn để tham gia kịp thời.
3. Các giai đoạn tố tụng và việc luật sư hỗ trợ
| Giai đoạn | Luật sư làm gì |
|---|---|
| Tạm giữ / khởi tố | Đăng ký bào chữa; tham gia buổi hỏi cung, lấy lời khai; tư vấn quyền im lặng, quyền trình bày; đề nghị thay đổi biện pháp ngăn chặn |
| Điều tra | Thu thập, đề xuất chứng cứ gỡ tội, tình tiết giảm nhẹ; kiểm tra tính hợp pháp của hoạt động điều tra; kiến nghị khi có vi phạm |
| Truy tố | Nghiên cứu cáo trạng, hồ sơ; đưa ra quan điểm pháp lý; đề nghị đình chỉ, trả hồ sơ khi có căn cứ |
| Xét xử | Bào chữa tại phiên tòa; tranh luận với kiểm sát viên; đề nghị mức án, chuyển tội danh, hưởng án treo khi đủ điều kiện |
4. Quyền của người bào chữa
Người bào chữa có quyền gặp người bị buộc tội, có mặt khi lấy lời khai và hỏi cung, đọc và ghi chép tài liệu trong hồ sơ vụ án liên quan đến việc bào chữa, thu thập và đưa ra chứng cứ, đề nghị thay đổi người tiến hành tố tụng, kiến nghị, khiếu nại theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự 2015. Việc có luật sư đồng hành giúp bảo đảm quá trình tố tụng diễn ra đúng pháp luật và quyền lợi hợp pháp của người bị buộc tội được bảo vệ đầy đủ.
Dịch vụ pháp lý khác tại Long An
▸ Luật sư tư vấn ly hôn tại Long An
▸ Luật sư doanh nghiệp tại Long An
▸ Văn phòng luật sư tại Long An (tư vấn tổng hợp)
5. Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Người thân tôi vừa bị tạm giữ tại Long An, gia đình cần làm gì đầu tiên?
Liên hệ luật sư ngay và cung cấp thông tin về cơ quan đang thụ lý (tên cơ quan điều tra, thời điểm bắt/tạm giữ nếu biết). Luật sư sẽ làm thủ tục đăng ký bào chữa để được tham gia từ sớm. Gia đình có quyền chủ động mời luật sư theo Điều 75 BLTTHS 2015 mà không phải chờ ý kiến của người đang bị tạm giữ.
Chi phí thuê luật sư bào chữa tính thế nào?
Chi phí phụ thuộc tính chất, mức độ phức tạp của vụ án và phạm vi công việc (chỉ giai đoạn điều tra hay toàn bộ đến xét xử). Luật sư sẽ trao đổi rõ phạm vi và mức phí ngay từ buổi làm việc đầu tiên để gia đình chủ động. Đây không phải là khoản chi phí nên trì hoãn — tham gia sớm thường mang lại kết quả tốt hơn nhiều.
Có luật sư thì có “chạy án” được không?
Không. Vai trò của luật sư là bảo vệ quyền lợi hợp pháp bằng biện pháp đúng pháp luật: thu thập chứng cứ gỡ tội, tình tiết giảm nhẹ, bảo đảm tố tụng đúng trình tự. Mọi cam kết “lo lót”, “chạy án” đều trái pháp luật và tiềm ẩn rủi ro hình sự cho chính gia đình. Hãy cảnh giác với những lời hứa như vậy.
Luật sư bào chữa hình sự tại Long An — hỗ trợ khẩn cấp 24/7
Khi người thân bị tạm giữ, tạm giam, từng giờ đều quan trọng. Luật sư Bùi Khắc Long — Công ty Luật TNHH Phong Gia, Đoàn Luật sư TP.HCM — nhận hỗ trợ ngay từ giai đoạn đầu.
